कुवेतमा काम गर्ने श्रमिकले रोजगारदाता वा कार्यस्थलसँग सम्बन्धित समस्या परेपछि उजुरी गर्ने प्रक्रिया स्पष्ट रूपमा बुझ्नुपर्ने भएको छ। कुवेतको पब्लिक अथोरिटी फर म्यानपावर (PAM) ले श्रमिकले व्यक्तिगत श्रम विवाद र आफूले देखेको श्रम कानुन उल्लंघनलाई एउटै विषयका रूपमा नलिन आग्रह गरेको छ।
PAM ले श्रमिक तथा कर्मचारीका लागि ‘Labour Complaint’ र ‘Report Me’ अर्थात् श्रम कानुन उल्लंघनको रिपोर्ट गर्ने सेवा फरक–फरक उद्देश्यका लागि रहेको स्पष्ट पारेको हो। प्राधिकरणका अनुसार आफ्नो रोजगारीसम्बन्धी अधिकार प्राप्त गर्न वा रोजगारदातासँग भएको विवाद समाधान गर्नुपर्ने अवस्थामा श्रम उजुरी दर्ता गर्नुपर्छ।
उदाहरणका रूपमा रोजगारदाताले तलब नदिएको, रोजगार सम्झौतासँग सम्बन्धित समस्या भएको, गैरकानुनी रूपमा रोजगारी अन्त्य गरिएको, बिदासम्बन्धी अधिकार नदिएको वा रोजगारदाता र श्रमिकबीच अन्य श्रमसम्बन्धी विवाद उत्पन्न भएको अवस्थामा ‘Labour Complaint’ दर्ता गर्नुपर्ने PAM ले जनाएको छ। यस्ता उजुरी श्रमिकको व्यक्तिगत अधिकारसँग जोडिएका विषय हुन् र कानुनी प्रक्रियामार्फत समाधान खोजिन्छ।
यस्तो श्रम उजुरी सम्बन्धित कम्पनीको फाइल हेर्ने Labour Relations Unit मा गएर दर्ता गर्न सकिन्छ। PAM ले इलेक्ट्रोनिक माध्यमबाट पनि उजुरी दिने सुविधा उपलब्ध गराएको छ। श्रमिकले Ashal Manpower Service प्रयोग गरेर आफ्नो श्रमसम्बन्धी उजुरी दर्ता गर्न सक्नेछन्।
तर श्रमिकले आफ्नो व्यक्तिगत विवादभन्दा बाहिर कुनै कम्पनी वा कार्यस्थलमा श्रम कानुनको उल्लंघन भइरहेको देखेमा त्यसका लागि छुट्टै ‘Report Me’ सेवा प्रयोग गर्नुपर्ने PAM ले जनाएको छ। यो सेवा PAM को निगरानीअन्तर्गत पर्ने श्रम कानुन तथा निर्णयको उल्लंघनबारे सम्बन्धित निकायलाई जानकारी गराउन प्रयोग गरिन्छ।
उदाहरणका लागि आफू संलग्न नभए पनि कुनै कार्यस्थलमा श्रम कानुनको उल्लंघन भइरहेको देखेमा त्यसबारे PAM लाई जानकारी गराउन ‘Report Me’ सेवा प्रयोग गर्न सकिन्छ। यस्तो रिपोर्टले श्रम बजारमा कानुनी व्यवस्था पालना भए–नभएको अनुगमन गर्न PAM लाई सहयोग पुग्ने प्राधिकरणले जनाएको छ।
PAM ले ‘Report Me’ मार्फत दिइने रिपोर्टको गोपनीयता कायम गरिने पनि स्पष्ट पारेको छ। उल्लंघनबारे जानकारी दिने व्यक्तिको विवरण सुरक्षित राखिने र रिपोर्टकर्ताको पहिचान सार्वजनिक नगरिने प्राधिकरणले जनाएको छ। यसले श्रम कानुन उल्लंघनबारे जानकारी दिन चाहने व्यक्तिलाई आफ्नो विवरण बाहिर आउने चिन्ताबिना रिपोर्ट गर्न सहयोग पुग्ने PAM को भनाइ छ।
यसअघि PAM ले ‘Report To Us’ सेवा Sahel एपमार्फत उपलब्ध गराएको थियो, जसबाट श्रमिक तथा कर्मचारीले कार्यस्थलमा भएका श्रम कानुन उल्लंघनबारे जानकारी दिन सक्ने व्यवस्था गरिएको थियो। यो सेवाको उद्देश्य कार्यस्थललाई सुरक्षित र न्यायपूर्ण बनाउनु तथा श्रम कानुनको पालना बढाउनु रहेको PAM ले जनाएको थियो।
PAM ले श्रमिक तथा सर्वसाधारणलाई आफ्नो समस्याको प्रकृति हेरेर सही सेवा प्रयोग गर्न आग्रह गरेको छ। अर्थात् रोजगारदातासँग आफ्नो तलब, सम्झौता, बर्खास्ती वा बिदासम्बन्धी व्यक्तिगत विवाद छ भने ‘Labour Complaint’ र आफूले देखेको श्रम कानुन उल्लंघनबारे जानकारी दिनुपर्ने अवस्था छ भने ‘Report Me’ प्रयोग गर्नुपर्नेछ।
कुवेतमा ठूलो संख्यामा नेपाली श्रमिक कार्यरत रहेकाले PAM को यो स्पष्टता नेपाली श्रमिकका लागि पनि महत्वपूर्ण छ। रोजगारदातासँग आफ्नो व्यक्तिगत श्रम अधिकारसम्बन्धी समस्या परेमा त्यसलाई कानुनी रूपमा दर्ता गर्ने सही माध्यम प्रयोग गर्नुपर्ने हुन्छ भने कार्यस्थलमा अन्य श्रम कानुन उल्लंघन देखेमा सम्बन्धित रिपोर्टिङ सेवामार्फत PAM लाई जानकारी गराउन सकिन्छ।
स्रोत: Arab Times / Kuwait Public Authority for Manpower (PAM) Arab Times को मूल समाचार