बहराइनमा विदेशी कामदारले अब ३ महिनासम्म अर्को कम्पनीमा काम गर्न पाउने
आप्रवासन
मनामा | बहराइनमा कार्यरत विदेशी कामदारका लागि श्रम बजारसम्बन्धी नियममा महत्वपूर्ण परिवर्तन गरिएको छ। नयाँ व्यवस्थाअनुसार वैध वर्क परमिट भएका विदेशी कामदारले आफ्नो विद्यमान वर्क परमिट कायमै राखेर निश्चित सर्त पूरा गरी अर्को रोजगारदाताका लागि बढीमा तीन महिनासम्म काम गर्न पाउने भएका छन्।
बहराइनको श्रम बजार नियमन प्राधिकरण (एलएमआरए) ले २००८ मा जारी भएको विदेशी कामदारको वर्क परमिटसम्बन्धी नियममा संशोधन गर्दै यस्तो व्यवस्था लागू गरेको हो। निर्णय नम्बर २, २०२६ अन्तर्गत गरिएको संशोधन घरेलु कामदारबाहेकका विदेशी कामदारमा लागू हुनेछ।
नयाँ व्यवस्थाअनुसार कुनै विदेशी कामदारलाई अर्को रोजगारदाताकहाँ अस्थायी रूपमा काममा लगाउन एलएमआरएको स्वीकृति आवश्यक हुनेछ। त्यसका लागि सम्बन्धित कामदारको लिखित सहमति तथा हालको र नयाँ दुवै रोजगारदाताको सहमति हुनुपर्नेछ। आवश्यक प्रक्रिया पूरा भएपछि एलएमआरएले उक्त अस्थायी कामको अवधि आफ्नो आधिकारिक अभिलेखमा दर्ता गर्नेछ र कामदारसहित दुवै रोजगारदातालाई जानकारी गराउनेछ।
यसरी अर्को रोजगारदाताका लागि काम गर्ने अवधि बढीमा तीन महिना अर्थात् ९० दिनसम्म मात्र हुनेछ। यो व्यवस्था विदेशी कामदारलाई स्थायी रूपमा अर्को रोजगारदातामा स्थानान्तरण गर्ने प्रक्रिया भने होइन। कामदारले आफ्नो विद्यमान वर्क परमिटको अवधिभर वैध अनुमति कायम राख्नुपर्नेछ।
नयाँ रोजगारदाताले पनि निश्चित सर्त पूरा गर्नुपर्नेछ। कामदारको मुख्य रोजगारदाताको व्यवसायमा लागू भएको बहराइनाइजेसन दर बराबर वा त्यसभन्दा बढी दर भएको व्यवसायमा काम गर्नुपर्ने व्यवस्था गरिएको छ। यदि अर्को रोजगारदाताको बहराइनाइजेसन दर कम छ भने, एलएमआरएका विद्यमान नियमअनुसार अतिरिक्त शुल्क तिर्नुपर्ने हुन्छ। नयाँ व्यवस्थाअन्तर्गत सम्बन्धित आवेदनका लागि पाँच बहराइनी दिनारको प्रशासनिक शुल्कसमेत लागू हुने उल्लेख गरिएको छ।
अस्थायी रूपमा अर्को रोजगारदाताका लागि काम गरेको अवधिमा कामदारको श्रम अधिकारको जिम्मेवारी पनि दुवै रोजगारदातामा रहनेछ। अर्थात् उक्त अवधिमा कामदारलाई प्राप्त हुने श्रमसम्बन्धी अधिकार तथा दायित्व पूरा गर्ने विषयमा दुवै रोजगारदाता संयुक्त रूपमा जिम्मेवार हुनेछन्।
नयाँ व्यवस्थाले एउटै रोजगारदाता वा एउटै व्यावसायिक समूहअन्तर्गत रहेका विभिन्न कम्पनीमा विदेशी कामदार परिचालन गर्नसमेत सहज बनाएको छ। कुनै रोजगारदाताको स्वामित्वमा रहेको अर्को प्रतिष्ठान छुट्टै व्यावसायिक दर्ता नम्बरमा सञ्चालन भए पनि, निश्चित सर्त पूरा गरेमा त्यहाँ आफ्ना वैध विदेशी कामदारलाई काममा लगाउन सकिनेछ। त्यस्तै, उद्योग तथा वाणिज्य मन्त्रालयको अभिलेखमा एउटै समूहअन्तर्गत रहेका कम्पनीबीच पनि यस्तो व्यवस्था लागू गर्न सकिनेछ।
तर यस्तो अवस्थामा कामदारले आफ्नो वर्क परमिटमा अनुमति दिइएको पेशामै काम गर्नुपर्नेछ। बहराइनको एलएमआरएका अनुसार नयाँ व्यवस्था विदेशबाट नयाँ कामदार ल्याएर अर्को कम्पनीमा काम गराउने बाटो भने होइन। यो सुविधा बहराइनको श्रम बजारमा पहिले नै वैध वर्क परमिटसहित रहेका विदेशी कामदारका लागि मात्र लागू हुने प्राधिकरणले स्पष्ट पारेको छ।
एलएमआरएका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत निब्रास तलिबका अनुसार तीन महिनाको समयसीमा राख्नुको उद्देश्य व्यवसायलाई छोटो अवधिको जनशक्ति आवश्यकता पूरा गर्न लचकता दिनु भए पनि यस्तो व्यवस्थालाई अनियमित रोजगारीमा परिणत हुन नदिनु हो। उनका अनुसार नयाँ व्यवस्थाले विदेशी कामदारको प्रयोगलाई कानुनी दायराभित्र राख्दै व्यवसायलाई आवश्यकताअनुसार उपलब्ध जनशक्ति परिचालन गर्न थप विकल्प दिनेछ।
यसअघि लागू रहेको २००८ को व्यवस्थाअनुसार विदेशी कामदारलाई वर्क परमिटमा उल्लेख गरिएको रोजगारदाता वा सोही रोजगारदाताका निश्चित शाखाबाहेक अन्य रोजगारदाताका लागि काम गर्न प्रतिबन्ध थियो। नयाँ संशोधनले भने छोटो अवधिको जनशक्ति आवश्यकता पूरा गर्न रोजगारदाताबीच विदेशी कामदारको सीमित र नियमन गरिएको परिचालनको बाटो खोलेको हो।
बहराइन चेम्बरले पनि नयाँ व्यवस्थाको स्वागत गर्दै यसले निजी क्षेत्रलाई जनशक्ति व्यवस्थापनमा थप लचकता दिने जनाएको छ। चेम्बरका अनुसार एउटै कम्पनीका विभिन्न प्रतिष्ठान वा समूहअन्तर्गतका व्यवसायमा कामदार परिचालन गर्न सकिने व्यवस्थाले व्यवसाय सञ्चालन, उत्पादकत्व र अस्थायी जनशक्ति आवश्यकतालाई व्यवस्थापन गर्न सहयोग पुग्न सक्छ।
बहराइनमा रहेका नेपाली कामदारका लागि पनि यो व्यवस्था महत्वपूर्ण हुन सक्छ। तर नयाँ नियमले अर्को रोजगारदाताका लागि स्वतः काम गर्न पाउने अधिकार दिएको भने होइन। एलएमआरएको स्वीकृति, कामदारको लिखित सहमति, दुवै रोजगारदाताको सहमति र तोकिएका अन्य कानुनी सर्त पूरा गरेपछि मात्र तीन महिनासम्मको अस्थायी रोजगारी सम्भव हुनेछ। त्यसैले अनुमति नलिई अर्को कम्पनी वा रोजगारदाताका लागि काम गर्नु नयाँ व्यवस्थाअन्तर्गत वैध मानिने छैन।
